Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 9, Chapter 8

Text kindly provided by Perseus

[1] Velocissimum omnium animalium, non solum marinorum, est delphinus[2] , ocior volucre, acrior[3] telo, ac nisi multum[4] infra rostrum os illi foret[5] medio paene in ventre, nullus piscium celeritatem eius evaderet. sed adfert moram providentia[6] naturae, quia nisi resupini atque conversi non corripiunt, quae causa[7] praecipue velocitatem eorum ostendit . nam cum[8] fame conciti[9] fugientem in vada ima persecutipiscem diutius spiritum continuere, ut arcu[10] missi[11] ad respirandum emicant tantaque[12] vi exiliunt, ut plerumque vela navium transvolent.

[13] vagantur[14] fere[15] coniugia; pariunt catulos decimo mense aestivo tempore, interim[16] et binos. nutriunt uberibus, sicut ballaena, atque etiam gestant fetus[17] infantia infirmos; quin et adultos diu comitantur magna erga partum caritate.

adolescunt celeriter, X annis putantur ad summam magnitudinem pervenire. vivunt et tricenis, quod cognitum praecisa cauda in experimentum. abduntur tricenis diebus circa canis ortum occultanturque incognito modo, quod eo magis mirum est, si spirare in aqua[18] non queunt. solent in terram erumpere, incerta de causa, nec statim tellure tacta[19] moriuntur multoque ocius fistula clausa.

[20]lingua est iis contra naturam aquatilium mobilis, brevis atque lata, haut differens suillae[21] . pro voce gemitus humano[22] similis, dorsum repandum, rostrum[23] simum. qua de causa nomen simonis omnes miro modo agnoscunt maluntque ita appellari.

[24] Delphinus non homini[25] tantum amicum animal, verum et musicae arti, mulcetur symphoniae cantu[26], set praecipue hydrauli sono. hominem non expavescit ut alienum, obviam navigiis venit, adludit[27] exultans, certat etiam et quamvis plena praeterit vela.

[28][29] Divo Augusto[30] principe Lucrinum lacum invectus pauperis cuiusdam puerum ex Baiano Puteol os[31] in ludum litterarium[32]itantem[33] , cum meridiano immorans [34] appellatum eum simonis nomine saepius fragmentis panis, quem ob iter[35] ferebat, adlexisset, miro amore dilexit. pigeret referre, ni res Maecenatis et Fabiani[36] et Flavi Alfii multorumque esset[37] litteris mandata. quocumque diei tempore inclamatus a puero, quamvis occultus atque abditus , ex imo[38] advolabat pastusque e manu praebebat ascensuro dorsum, pinnae[39] aculeos[40] velut vagina condens, receptumque Puteolos per magnum aequor in ludum ferebat simili modo revehens pluribus annis, done morbo extincto puero subinde ad consuetum locum ventitans tristis et maerenti similis ipse quoque, quod nemo dubitaret, desiderio expiravit.

[41] alius intra hos annos Africo[42] litore Hipponis Diarruti[43] simili modo ex hominum[44] manu vescens praebensque se tractandum et adludens nantibus inpositosque[45] portans unguento perunctus a Flaviano proconsule Africae et sopitus, ut apparuit , odoris novitate fluctuatusque similis exanimi[46] caruit hominum conversatione ut iniuria fugatus per aliquot menses, mox reversus in eodem miraculo fuit. iniuriae potestatum[47] in hospitales ad visendum venientium Hipponenses[48] in necem eius conpulerunt.

[49] ante haec similia de puero in laso urbe memorantur, cuius amore spectatus longo tempore, dum abeuntem in litus avide sequitur, in harenam invectus expiravit. puerum Alexander Magnus Babylone Neptunio[50] sacerdotio praefecit, amorem ilium numinis propitii fuisse interpretatus . in eadem urbe Iaso Hegesidemus scribit et alium puerum Hermian nomine similiter maria perequitantem[51], cum repentinae procellae fluctibus exanimatus esset, relatum[52], delphinumque causam[53] leti fatentem non reversum in maria atque in sicco expirasse[54] .

[55] hoc idem et Naupacti accidisse Theophrastus tradit. nec modus[56] exemplorum: eadem Amphilochi[57] et[58] Tarentini de pueris delphinisque narrant. quae faciunt ut credatur, Arionem quoque citharoedicae artis, interficere nautis in[59] mari parantibus ad intercipiendos eius quaestus[60] , eblanditum uti[61] prius caneret cithara, congregatis cantu delphinis cum se iecisset in mare, exceptum ab uno Taenarum[62] in litus pervectum.

[63] Est provinciae Narbonensis et in Nemausiensi[64] agro stagnum Latera[65] appellatum, ubi cum homine[66] delphini societate piscantur. innumera vis mugilum stato tempore angustis faucibus stagni in mare[67] erumpit observata aestus reciprocatione . qua de causa praetendi non queunt retia, eaque[68] moles[69] ponderis nullo[70] modo toleretur[71], etiamsi non sollertia insidietur tempori. simili ratione in altum protinus tendunt , quod[72] vicino gurgite efficitur[73] , locumque solum pandendis[74] retibus[75] habilem effugere festinant.

quod ubi animadvertere piscantes — concurrit autem multitudo temporis gnara[76] et magis etiam voluptatis huius avida — totusque populus e litore quanto potest clamore conciet simonem[77]in[78] spectaculi eventum[79], celeriter delphini exaudiunt desideria aquilonum flatu[80] vocem prosequente, austro vero[81] tardius ex adverso referente; set tum quoque inproviso in auxilium advolare[82] properant.

apparet acies, quae protinus disponitur in loco, ubi coniectus[83] est pugnae.[84] opponunt[85] sese ab alto trepidosque in vada urgent: tum piscatores circumdant retia furcisque[86] sublevant. mugilum nihilo minus velocitas transilit: at illos excipiunt delphini et occidisse ad praesens contenti cibos in victoriam differunt.

opere proelium fervet, includique retibus[87] se fortissime urgentes gaudent[88] ac, ne id ipsum fugam hostium stimulet, inter navigia et retia natantesve [89] homines ita sensim elabuntur, ut exitus[90] non aperiant[91]. saltu, quod est alias blandissimum iis[92], nullus conatur evadere, ni summittantur sibi retia. egressus protinus ante vallum proeliatur. ita peracta captura quos[93] interemere[94] diripiunt. sed enixioris operae quam in unius diei praemiuni[95] conscii sibi opperiuntur[96] in posterum nec piscibus tantum, sed et intrita panis e vino[97] satiantur.

[98] Quae de eodem genere piscandi in Iasio[99] sinu Mucianus tradit, hoc differunt, quod ultro[100] neque inclamati praesto sint partesque e manibus accipiant et suum quaeque cumba[101] e delphinis socium habeat, quamvis noctu et ad[102] faces. ipsis[103] quoque inter se publica est societas. capto a rege Cariae alligatoque in portu ingens reliquorum convenit multitude maestitia quadam, quae posset[104] intellegi, miserationem petens, donec dimitti rex eum iussit. quin[105] et parvos semper aliquis grandior[106] comitatur ut custos, conspectique iam sunt defunctum portantes, ne laceraretur a beluis.

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation