Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 17, Chapter 14

Text kindly provided by Perseus

[1] Semine quoque inserere natura docuit raptim avium fame devorato solidoque et alvi tepore madido cum fecundo fimi medicamine abiecto in mollibus[2] arborum lecticis et ventis[3] saepe translato in aliquas corticum rimas, unde vidimus cerasum in salice, platanum in lauru, laurum in ceraso et bacas simul discolores. tradunt et monedulam condentem semina in thensauros cavernarum eiusdem rei praebere causas.

[4] Hinc nata inoculatio sutoriae simili fistula ape-100 riendi in arbore oculum cortice exciso semenque includendi eadem fistula sublatum ex alia. in ficis et[5] malis haec fuit inoculatio antiqua. Vergiliana quaerit sinum in nodo germine[6] expulsi corticis gemmamque ex alia arbore includit.

[7] Et hactenus natura ipsa docuit, insitionem autem casus, magister alius et paene numerosior, ad hunc modum: agricola sedulus casam saepis munimento cingens, quo minus putrescerent sudes, limen subdidit ex hedera. at illae vivaci morsu adprehensae suam ex aliena[8] fecere vitam, apparuitque truncum esse pro terra. aufertur ergo serra aequaliter superficies, levigatur falce truncus.

[9] ratio postea duplex, et prima inter corticem lignumque inserendi. timebant prisci truncum findere, mox inforare[10] ausi[11] medio ipsique in eo medullae calamum imprimebant, unum inserentes , neque enim plures capiebat medulla. subtilior postea ratio[12] vel senos addi[13], mortalitati eorum et numero[14], per media trunco leniter fisso cuneoque tenui fissuram custodiente , donec cuspidatim decisus descendat in rimam calamus .

Multa in hoc servanda: primum omnium, quae patiatur coitum talem arbor et cuius arboris[15]. varie quoque et non isdem in partibus subest omnibus sucus. vitibus ficisque media sicciora[16] et e[17] summa parte conceptus; ideo illinc surculi petuntur. oleis circa media[18] sucus, inde et surculi[19]; cacumina sitiunt.

[20] facillime coalescunt quibus eadem corticis natura quaeque pariter florentia eiusdem horae cognationem[21] sucorumque societatem habent. lenta res[22], quotiens umidis repugnant sicca, mollibus corticum duri[23]. reliqua observatio, ne fissura in nodo fiat—repudiat quippe advenam inhospitalis duritia—, ut in parte nitidissima, ne longior multo tribus digitis, ne obliqua, ne tralucens.

[24] Vergilius e cacumine inseri vetat, ceitumque est ab umeris arborum orientem aestivum spectantibus surculos petendos, et e feracibus et e germine novello, nisi vetustae[25] arbori[26] inserantur: ii[27] enim robustiores esse debent. praeterea ut praegnates, hoc est germinatione [28] turgentes et qui parere illo speraverint anno, bimi utique nec tenuiores digito minimo.

[29] inseruntur autem et inversi, cum id agitur, ut minor altitudo in latitudinem [30] se fundat. ante omnia gemmantes nitere conveniet ;[31] nihil usquam ulcerosum aut retorridum[32] spei favet. medulla calami commissurae in matre[33] ligni corticisque iungatur, id enim satius quam foris cortici[34] aequari. calami exacutio medullam ne nudet, tamen tenui[35] fistula detegat. fastigatio[36] levi descendat cuneo[37] tribus non ampliore digitis, quod facillime contingit tinctum aqua radentibus.

[38] ne exacuatur [39] in vento, ne cortex a ligno decedat[40] alterutri. calamus ad corticem usque suum deprimatur. ne luxetur[41], dum deprimitur[42], neve cortex replicetur in rugas. ideo lacrimantes calamos inseri non oportet, non, Hercules, magis quam aridos, quia illo modo labat umore nimio cortex, hoc vitali defectu non umescit neque concorporatur [43].

[44] id etiam religionis servant, ut luna crescente, ut calamus utraque deprimatur manu. et alioqui hoc in opere duae simul manus minus nituntur, necessario temperamento . validius demissi tardius ferunt, fortius durant, contraria ex diverso. ne hiscat nimium rima[45] laxeque capiat , aut ne parum et[46] exprimat aut conpressum necet; hoc[47] maxime cavendum[48] in[49] praevalide accipientis trunco.

[50]ut[51] media[52] fissura relinquatur[53], quidam[54] vestigio fissurae falce[55] in truncis facto salice praeligant marginem ipsum, postea cuneo[56] findunt[57] continente vinculo libertatem dehiscendi.— (quaedam in plantario[58] insita eodem die transferuntur).— si crassior truncus inseratur, inter corticem et lignum inseri melius, cuneo optime osseo, cortex ne[59] rumpatur, laxato.

[60] cerasi libro dempto finduntur[61]. hae solae et post brumam inseruntur. dempto libro habent veluti lanuginem , quae si conprehendit[62] insitum, putrefacit. vinculun[63] cuneo adacto[64] utilissime adstringitur. inserere aptissimum, quam proxime[65] terrae patiatur nodorum truncique ratio.

[66] eminere calami[67] VI digitorum longitudine non amplius debent. Cato argillae vel cretae harenam fimumque bubulum admiscet atque ita usque ad lentorem subigi iubet idque interponi et circumlini. ex iis, quae commentatus est, facile apparet illa aetate inter lignum et corticem nec alio modo inserere solitos aut ultra latitudinem II digitorum calamos demittere[68]. inseri autem praecipit pira ac mala per ver et post solstitium[69] diebus L et post[70] vindemiam ,

[71] oleas autem et ficos per ver tantum, luna sitiente[72], [hoc[73] est sicca] praeterea post meridiem ac sine vento austro. mirum quod non contentus insitum munisse, ut dictum est, et caespite ab imbre frigoribusque protexisse [74] ac mollibus bifidorum viminum fasciis[75], lingua bubula — herbae id genus est—insuper optegi iubet eamque inligari opertam stramentis. nunc abunde arbitrantur paleato luto sarcire[76]et libro[77] II digitos[78] insito exstante.

[79] verno inserentes tempus urguet, incitantibus se gemmis praeterquam in olea, cuius dintissime oculi parturiunt, minimumque suci habet sub cortice, qui nimius insitis nocet. punica vero et ficum quaeque[80] alia sicca sunt recrastinare[81] minime utile.

[82] pirum vel florentem inserere licet et in Maium quoque mensem protendere insitiones[83]. quod si longius adferantur pomorum calami, rapo infixos[84] optime custodire sucum arbitrantur, servari inter duos imbrices iuxta rivos vel piscinas utrimque terra obstructos,

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation