Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 22, Chapter 24

Text kindly provided by Perseus

[1] Non esset mellis auctoritas in pretio minor quam laseris, ni[2] ubique nasceretur. illud ipsa fabricata est[3] natura, sed huic gignendo animal, ut diximus, innumeros[4] ad usus, si quotiens misceatur aestimemus. prima propolis alvorum[5], de qua diximus, aculeos et omnia infixa[6] corpori extrahit, tubera discutit, dura concoquit, dolores nervorum[7] mulcet ulceraque iam desperantia cicatricem [8] cludit[9].

[10] mellis quidem ipsius natura talis est, ut putrescere corpora non sinat. iucundo[11] sapore atque non aspero, alia quam salis natura, faucibus, tonsillis, anginae omnibusque[12] oris[13] desideriis[14] utilissimum arescentique in febribus linguae, iam vero peripneumonicis, pleuriticis[15] decoctum [16][17], item vulneribus, a serpente percussis et contra venena, fungos, paralyticis[18] in mulso, quamquam[19] suae mulso dotes constant. mel auribus instillatur cum rosaceo, lendes et foeda capitis animalia necat.

usus despumati semper aptior, stomachum tamen inflat[20], bilem auget, fastidium creat. et oculis per se inutile aliqui arbitrantur; rursus[21] quidam angulos exulceratos melle tangi suadent. mellis causas atque differentias nationesque et indicationem[22] in apium ac deinde florum natura diximus, cum ratio[23] operis dividi cogeret miscenda rursus naturam rerum pernoscere volentibus[24].

[25] In mellis operibus et aqua[26] mulsa debet tractari. duo genera eius, subitae ac recentis, alterum inveteratae. repentina despumato[27] melle praeclaram utilitatem habet in cibo aegrotantium levi, hoc est alica eluta[28], viribus recreandis , ore[29] stomachoque mulcendo, ardores[30] refrigerando. frigidam[31] enim dari utilius ventri[32] molliendo. invenio apud auctores, decoctum[33] bibendum alsiosis, item animi humilis et praeparci[34], quos illi dixere micropsychos[35].

[36] ut est[37] ratio subtilitatis inmensae a Platone descendens, corpusculis rerum levibus scabris, angulosis rotundis, magis aut minus[38] ad[39] aliorum naturam[40] accedentibus[41], ideo non eadem omnibus amara aut dulcia esse; sic et in lassitudine proniores esse ad iracundiam et in siti[42]. ergo et haec animi[43] asperitas[44], seu potius animae, dulciore suco mitigatur lenito[45] transitu[46] spiritus et molliore facto meatu, ne scindat euntem redeuntemque[47]. experimenta[48] in se cuique: nullius non ira luctusque[49] , tristitia[50] et omnis animi impetus cibo mollitur , ideoque observanda sunt quae non solum corporum medicinam, sed et morum habent[51].

[52] Aqua mulsa et tussientibus utilis traditur, calefacta [53] invitat[54] vomitiones, contra venenum psimithii[55] salutaris addito oleo, item contra hyoscyami[56] cum lacte maxime asinino, et contra halicacabi[57], ut diximus. infunditur[58] et auribus et genitalium fistulae[59]. vulvis inponitur cum pane molli, subitis tumoribus, luxatis[60] leniendisque[61] omnibus . inveteratae[62] usum[63] damnavere posteri, minus innocentem [64] aqua[65] minusque vino firmum; longa tamen vetustate transit in vinum, ut constat inter omnes, stomacho inutilissimum nervisque contrarium.

[66] Semper[67] mulsum ex vetere[68] vino utilissimum, facillimeque cum melle concorporatur[69], quod in dulci numquam evenit. ex austero factum non inflat[70] stomachum, neque ex decocto melle, minusque implet[71], quod fere evenit ; adpetendi[72] quoque revocat aviditatem cibi. alvum mollit frigido potu, pluribus calido sistit, corpora auget.

[73] multi senectam longam mulsi[74] tantum intrita toleravere, neque alio ullo cibo, celebri[75] Pollionis Romili[76] exemplo. centensimum annum excedentem eum divus Augustus hospes interrogavit, quanam[77] maxime ratione vigorem[78] illum animi corporisque custodisset. at[79] ille respondit: intus mulso, foris oleo. Varro regium cognominatum arquatorum[80] morbum tradit, quoniam mulso curetur.

[81] Melitites quo fieret modo ex musto et melle[82], docuimus in ratione vini. saeculis iam fieri non arbitror[83] hoc genus, inflationibus obnoxium. solebat tamen inveteratum alvi causa dari in febre[84] , item articulario morbo et[85] nervorum infirmitate[86] laborantibus et mulieribus vini abstemiis[87].

[88] Mellis[89] naturae adnexa cera est, de cuius origine[90], bonitate, nationibus suis locis diximus. omnis autem[91] mollit, calefacit[92], explet corpora. recens melior. datur in sorbitione dysintericis, favique ipsi in pulte alicae prius tostae. adversatur lactis[93] naturae, ac[94] milii magnitudine decem grana cerae hausta[95] non patiuntur coagulari lact[96] in stomacho[97]. si inguen[98] tumeat[99], albam ceram in pube fixisse remedio est.

Nec huius usus, quos[100] mixta aliis praestat, enumerare possit medicina, sicuti nec ceterorum, quae cum aliis prosunt. ista[101], ut diximus, ingeniis constant[102]. non fecit[103] ceratum[104], malagmata, emplastra, collyria, antidota parens illa ac divina rerum artifex; officinarum haec, immo verius avaritiae commenta sunt. naturae quidem opera absoluta atque perfecta gignuntur, paucis ex causa, non ex coniectura rebus adsumptis, ut[105] suco aliquo sicca temperentur [106] ad meatus aut corpore alio[107] umnentia ad nexus[108].

scripulatim quidem colligere ac miscere vires non coniecturae humanae opus, sed inpudentiae est. nos nec Indicarum Arabicarumque mercium aut externi[109] orbis adtingimus medicinas . non placent remediis tam longe nascenlia, non nobis gignuntur[110], immo ne illis quidem; alioqui[111] non venderent . odorum causa unguentorumque et deliciarum, si place, etiam superstitionis gratia emantur[112], quoniam ture supplicamus et costo. salutem quidem sine istis posse constare[113], vel ob id probabiimus, ut[114] tanto magis sui[115] delicias pudeat.

[116] Sed medicinas e floribus coronamentisque et hortensiis quaeque mandantur[117] herbae persecuti[118] quonam modo frugum omittimus[119]? Nimirum et has indicare conveniat[120].

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation