Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 23, Chapter 8

Text kindly provided by Perseus

[1] Nuces pineae, quae resinam[2] habent, contusae leviter, additis in singulas[3] sextariis aquae[4] ad dimidium decoctae, sanguinis excreationi medentur ita, ut cyathi bini[5] bibantur ex eo. corticis e pinu in vino decoctum contra tormina datur. nuclei nucis pineae[6] sitim sedant et acrimoniam stomachi rosionesque et contrarios umores consistentes ibi. et infirmitatem virium roborant, renibus, vesicae utiles[7].

[8] fauces videntur exasperare et tussim[9]. bilem pellunt poti ax aqua aut vino aut passo aut balanorum decocto. miscetur his contra vehementiores stomachi rosiones cucumeris semen et sucus porcilacae, item ad vesicae ulcera et renes[10], quoniam et urinam cient.

[11][12] Amygdalae amarae radicum decoctum cutem in facie[13] corrigit[14] coloremque hilariorem facit. nuces ipsae somnum[15] faciunt et aviditatem[16], urinam et menses cient. capitis dolori[17] inlinuntur maximeque in febri; si ab ebrietate [18], in aceto et rosaceo et aquae sextario. sanguinem[19] sistunt cum amylo et menta, lethargicis[20] et comitialibus prosunt[21] capite peruncto, epinyctidas sanant e vino vetere[22], ulcera putrescentia, canum morsus cum melle et furfures ex facie ante fotu praeparata, item iocineris et renium dolores ex aqua potae, set saepe et[23] ecligmate[24] cum resina terebinthina[25][26].

[27] calculosis[28] et difficili urinae in passo et ad purgandam cutem in aqua mulsa tritae sunt efficaces. prosunt ecligmate[29]cum lacte[30] iocineri[31], tussi et colo cum elelisphaco[32][33] modice addito e[34] melle; sumitur nucis abellanae[35] magnitude[36]. aiunt quinis fere praesumptis ebrietatem non sentire potores[37], vulpesque, si ederint eas nec contingat e[38] vicino aquam lambere, mori. minus valent in remediis dulces. et hae tamen[39] purgant, urinam cient. recentes[40] stomachum implent.

[41] Nucibus Graecis cum absinthi semrine ex aceto sumptis[42] morbus regius sanari dicitur, isdem[43] inlitis per se[44] vitia sedis et privatim condylomata, item tussis[45], sanguinis reiectio[46].

[47] Nuces iuglandes Graeci a[48] capitis gravedine[49] appellavere . etenim arborum ipsarum foliorumque virus[50] in cerebrum penetrat[51]. hoc minore[52] tormento[53], sed[54] in cibis, nuclei faciunt. sunt autem recentes iucundiores; siccae unguinosiores[55] et stomacho inutiles, difficiles concoctu, capitis dolorem[56] inferentes, tussientibus inimicae, vomituris ieiunis[57][58] aptae in[59] tenesmo solo[60], trahunt enim pituitam. eaedem[61] praesumptae venena hebetant, item * adversantur cepis[62] leniuntque earum[63] saporem.

[64] aurium inflammationi inponuntur, cum mellis exiguo et ruta mammis et luxatis, * anginae[65] cum ruta et oleo*, cum cepa autem et sale et melle canis hominisque morsui[66]. putamine nucis iuglandis dens cavus inuritur. putamen combustum tritumque in oleo aut vino infantium capite peruncto nutrit capillum; ideo[67]ad[68] alopecias sic[69] utuntur. quo plures nuces quis ederit, hoc facilius taenias[70] pellit. quae perveteres[71] sunt, nuces gangraenis[72] et carbunculis medentur, item suggillatis [73] ; cortex iuglandium lichenum vitio et dysintericis[74], folia trita cum aceto aurium dolori.

[75] in sanctuariis Mithridatis, maximi regis, devicti Cn. Pompeius invenit in[76] peculiari[77] commentario[78] ipsius manu[79] conpositionem antidoti e II nucibus siccis, item ficis totidem et rutae foliis xx simul tritis, addito salis[80] grano: ei[81], qui hoc ieiunus sumat, nullum venenum nociturum illo die. contra rabiosi quoque canis morsum[82] nuclei[83] a[84] ieiuno homine commanducati[85] inlitique praesenti remedio esse dicuntur.

[86] Nucis abellanae capitis dolorem faciunt et inflationem stomachi, corpori[87] et[88] pinguitudinis[89] conferunt plus quam sit[90] verisimile. set[91] tostae[92] et[93] destillationi medentur, tussique[94] veteri tritae[95] in aqua mulsa potae; quidam adiciunt grana piperis, alii e passo bibunt.—Pistacia eosdem usus[96] habent, quos nuclei pinei, praeterque ad[97] serpentium ictus, sive edantur sive bibantur.—Castaneae[98] vehementer sistunt stomachi et ventris fluctiones, alvum cient, sanguinem excreantibus prosunt, carnes alunt.

[99] Siliquae recentes, stomacho inutiles, alvum solvunt . eaedem[100] siccatae sistunt stomachoque utiliores fiunt, urinam cient. Syriacas in dolore stomachi ternas in aquae[101] sextariis[102] decoquunt[103] quidam ad dimidium eumque sucum[104] bibunt.—Sudor virgae corni[105] arboris, lamna[106] candente ferrea exceptus non contingente ligno, inlitaque inde ferrugo [107] incipientes lichenas sanat.—Arbutus sive unedo[108] fructum fert difficilem concoctioni et stomacho inutilem.

[109][110] Laurus excalfactoriam naturam habet et foliis et cortice et bacis; itaque[111] decoctum ex his maximeque folis [112], prodesse volvis et vesicis[113] convenit. inlita[114] vero vesparum crabronumque et apium, item serpentium venenis resistunt[115], maxime sepos[116], dipsadis et viperae[117]. prosunt et mensibus feminarum cum oleo cocta, cum polenta autem, quae tenera sunt, trita ad[118] inflammationes[119] oculorum, cum ruta[120] testium, cum rosaceo capitis[121] dolores[122] aut cum irino. quin et commanducata atque devorata per triduum terna liberant tussi, eadem suspiriis trita cum melle.

cortex radicis cavendus[123] gravidis. ipsa radix calculos rumpit, iocineri [124] prodest III obolis in vino odorato pota[125]. folia potu[126] vomitiones movent. bacae menses trahunt adpositae tritae vel potae. tussim veterem et orthopnoean[127] sanant binae detracto[128] cortice in vino potae, si et febris sit, ex[129] aqua aut ecligmate ex passo aut aqua mulsa[130] decoctae.

prosunt et phthisicis eodem modo et omnibus thoracis rheumatismis ; nam et concoquunt[131] pituitam et extrahunt. adversus scorpiones quaternae[132] ex vino bibuntur. epinyctidas ex oleo inlitae et lentigines et ulcera manantia et ulcera oris[133] et furfures, cutis porriginem[134] sucus bacarum emendat et phthiriasim[135] ; aurium dolori aut[136] gravitati instillatur cum vino vetere et rosaceo.

perunctos eo fugiunt venenata omnia[137] ; prodest contra ictus et potus.

Maxime autem valet[138] aurus, quae[139] tenuissima[140] habet folia. bacae cum vino serpentibus et scorpionibus et araneis resistunt; ex oleo et aceto inlinuntur et lieni, iocineri [141], gangraenis cum melle. et in fatigatione etiam aut perfrictione[142] suco eo perungui nitro adiecto prodest[143].

[144] sunt qui celeritati partus conferre multum[145] putent radicem[146] acetabuli mensura in aqua[147] potam[148], efficacius recentem quarn aridam. quidam[149] adversus scorpionum ictus x bacas[150] dari iubent potui[151], item et in remedio[152] uvae iacentis quadrantem pondo bacarum foliorumve decoqui in aquae sextariis III[153] ad tertias, eam calidam gargarizare et in capitis dolore inpari numero bacas cum oleo conterere et calfacere.

[154] —Laurus Delphicae[155] folia trita olfactaque[156] subinde pestilentiae contagia prohibent, tanto magis si et[157] urantur. oleum ex Delphica[158] ad cerata acopumque, ad perfrictiones[159] discutiendas, nervos laxandos, lateris dolores, febres[160] frigidas utile est, item ad aurium dolorem in mali punici cortice tepefactum. folia decocta ad tertias partes aquae uvam cohibent gargarizatione, potu alvi dolores[161] intestinorumque , tenerrima ex iis[162] trita in vino papulas pruritusque inlita noctibus[163].

[164] —Proxime valent cetera laurus[165] genera . laurus Alexandrina sive Idaea[166] partus[167] celeres facit radice pota III denariorum[168] pondere in vini dulcis cyathis III, secundas etiam pellit mensesque. eodem modo pota daphnoides[169][170] sire iis[171] nominibus, quae diximus, silvestris laurus prodest, alvum solvit vel recenti folio vel arido drachmis[172] III cum sale in hydromelite. manducata pituitas extrahit, folium et vomitus, stomacho inutile. sic et bacae quinae denae[173] purgationis causa sumuntur.

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation