Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 36, Chapter 26

Text kindly provided by Perseus

[1] Pars[2] Syriae, quae Phoenice[3] vocatur, finitima Iudaeae[4] intra montis[5] Carmeli radices paludem habet[6], quae vocatur Candebia[7]. ex ea[8] creditur nasci Belus amnis quinque milium[9] passuum[10] spatio in mare perfluens iuxta Ptolemaidem [11] coloniam. lentus hic cursu, insaluber[12] potu, sed caerimoniis[13] sacer, limosus, vado profundus[14], non nisi refuso [15] mari harenas fatetur[16]; fluctibus enim volutatae[17] nitescunt detritis sordibus.

[18] tunc et marino creduntur adstringi morsu[19], non prius utiles. quingentorum est passuum non amplius litoris spatium, idque tantum[20] multa per saecula gignendo fuit vitro. fama est adpulsa nave mercatorum nitri, cum sparsi per litus epulas pararent nec esset[21] cortinis attollendis lapidum occasio, glaebas[22] nitri e nave[23] subdidisse, quibus accensis, permixta harena litoris, tralucentes[24] novi liquoris fluxisse rivos, et hanc fuisse originem vitri.

mox, ut est[25] ingeniosa sollertia, non fuit contenta nitrum[26] miscuisse; coeptus addi et magnes lapis, quoniam in se liquorem vitri quoque ut ferrum trahere[27] creditur. simili modo et calculi splendentes multifariam [28] coepti uri[29], dein conchae[30] ac fossiles harenae. auctores sunt[31] in India et crystallo[32] fracta[33] fieri et ob id nullum conparari Indico.

[34] levibus autem aridisque lignis coquitur addito cypro[35]ac nitro, maxime Aegyptio[36]. continuis[37] fornacibus[38] ut aes liquatur, massaeque fiunt colore pingui nigricantes. acies tanta est quacumque, ut citra sensum ullum ad ossa consecet quidquid adflaverit[39] corporis. ex massis rursus funditur in officinis tinguiturque, et aliud flatu figuratur, aliud torno teritur[40], aliud argenti modo caelatur, Sidone quondam his officinis nobili, siquidem etiam specula excogitaverat.

[41] Haec fuit antiqua ratio vitri. iam vero[42] et in Volturno amne[43] Italiae harena alba nascens sex milium passuum litore inter Cumas atque Liternum[44], qua[45] mollissima est, pila molave[46] teritur. dein miscetur III partibus[47] nitri pondere vel mensura ac liquata[48] in alias fornaces transfunditur . ibi[49] fit massa, quae vocatur hammonitrum, atque haec recoquitur et fit vitrum purum ac massa vitri candidi. iam vero et[50] per Gallias Hispaniasque simili modo harena temperatur[51].

[52] ferunt Tiberio principe excogitato vitri temperamento , ut flexile[53] esset, totam officinam artificis[54] eius abolitam[55], ne aeris,, argenti, auri metallis pretia[56] detraherentur [57], eaque fama crebrior diu quam certior[58] fuit. sed quid refert, Neronis principatu reperta vitri[59] arte, quae modicos calices duos, quos appellabant petrotos[60], HS VI[61] venderet?

[62] In genere[63] vitri et obsiana[64] numerantur ad similitudinem lapidis, quem in Aethiopia invenit Obsius[65], nigerrimi coloris, aliquando et tralucidi, crassiore visu atque in speculis[66] parietum pro imagine umbras reddente. gemmas multi ex eo faciunt; vidimus et solidas imagines divi Augusti capaci[67] materia[68] huius crassitudinis[69], dicavitque ipse pro miraculo in templo Concordiae obsianos[70] IIII elephantos.

[71] remisit et Tiberius Caesar Heliopolitarum[72] caerimoniis[73] repertam in hereditate Sei eius[74], qui praefuerat Aegypto, obsianam[75] imaginem Menelai, ex qua[76] apparet antiquior materiae origo, nunc vitri similitudine interpolata[77]. Xenocrates obsianum[78] lapidem in India et in[79] Samnio[80] Italiae et ad oceanum in Hispania tradit nasci.

fit et tincturae genere[81] obsianum[82] ad escaria vasa et totum rubens vitrum atque non tralucens, haematinum appellatum. fit[83] et album et murrina[84] aut hyacinthos[85] sappirosque[86] imitatum et omnibus aliis coloribus, neque est alia. nunc sequacior materia aut etiam picturae accommodatior. maximus tamen honos in[87] candido tralucentibus[88], quam proxima crystalli similitudine .

[89]usus eorum[90] ad potandum argenti metalla et auri pepulit. est autem caloris inpatiens, ni praecedat frigidus liquor, cum addita aqua vitreae pilae sole adverso in tantum candescant[91], ut vestes exurant. fragmenta[92] teporata adglutinantur tantum[93], rursus tota fundi[94] non queunt praeterquam abruptas[95] sibimet[96] in guttas[97], veluti cum calculi fiunt, quos quidam ab oculis[98] appellant, aliquos[99] et pluribus modis versicolores.—Vitrum sulpuri concoctum feruminatur in lapidem.

[100] Et[101] peractis omnibus, quae constant ingenio arte naturam[102] faciente, succurrit mirari nihil paene non igni[103] perfici.

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation