Evtychvs
Divom atque hominum quae spectatrix atque era eadem es hominibus,
spem speratam quom obtulisti hanc mihi, tibi grates ago.
ecquisnam deus est, qui mea nunc laetus laetitia fuat?
domi erát quod quaeritabam: sex sodales repperi,
vitam, amícitiam, civitátem, laetitiam, ludum, iocum;
eorum inventu res simitu pessumas pessum dedi,
iram, inimicitiam, maerorem, lacrumas, exilium, inopiam
[solitudinem, stultitiam, exitium, pertinaciam].
date, di, quaeso conveniundi mi eius celerem copiam.
Charinvs
Apparatus sum ut videtis: abicio superbiam;
egomet mihi comes, calator, equos, agaso, ármiger,
egomet sum mihi imperator, idem egomet mihi oboedio,
egomet mihi fero quod usust. o Cupido, quantus es.
nam tu quemvis confidentem facile tuis factis facis,
eundem ex confidente actutum diffidentem denuo.
Evtychvs
Cogito quonam égo illum curram quaeritatum.
Charinvs
Certa res
me usque quaerere illam, quoquo hínc abductast gentium;
neque mihi ulla obsistet amnis nec mons neque adeo mare,
nec calor nec frigus metuo neque ventum neque grandinem;
imbrem perpetiar, laborem sufferam, solem, sitim;
non concedam neque quiescam úsquam noctu neque dius
prius profecto quam aut amicam aut mortem investigavero.
Evtychvs
Nescio quóia vox ad aures mi advolavit.
Charinvs
Invoco
vos, Lares viales, ut me bene tutetis.
Evtychvs
Iuppiter,
estne illic Charinus?
Charinvs
Cives, bene valete.
Evtychvs
Ilico
sta, Charine.
Charinvs
Qui me revocat?
Evtychvs
Spes, Salus, Victoria.
Charinvs
Quid me voltis?
Evtychvs
Ire tecum.
Charinvs
Alium comitem quaerite,
non amittunt hi me comites qui tenent.
Evtychvs
Qui sunt ei?
Charinvs
Cura, miseria, aegritudo, lacrumae, lamentatio.
Evtychvs
Repudia istos comites atque hoc respice et revortere.
Charinvs
Siquidem mecum fabulari vis, subsequere.
Evtychvs
Sta ilico.
Charinvs
Male facis, properantem qui me commorare. sol abit.
Evtychvs
Si huc item properes ut istuc properas, facias rectius:
huc secundus ventus nunc est; cape modo vorsoriam:
hic favonius serenust, istic auster imbricus;
hic facit tranquillitatem, iste omnis fluctus conciet.
recipe te ad terram, Charine, huc. nonne ex advorso vides,
nubis atra imberque ut instat? aspice ad sinisteram,
caelum ut est splendore plenum atque ut dei istuc vorti iubent?
Charinvs
Religionem illic mi obiecit: recipiam me illuc.
Evtychvs
Sapis.
o Charine, contra pariter fer gradum et confer pedem,
porge bracchium.
Charinvs
Prehende. iam tenes?
Evtychvs
Teneo.
Charinvs
Tene.
Evtychvs
Quo nunc ibas?
Charinvs
Exulatum.
Evtychvs
Quid ibi faceres?
Charinvs
Quod miser.
Evtychvs
Ne pave, restituam iam ego te in gaudio antiquo ut sies.
maxime quod vis audire, id audies, quod gaudeas
[sta ilico, amicus aduenio multum beneuolens].
tuam amicam—
Charinvs
Quid eam?
Evtychvs
Vbi sit ego scio.
Charinvs
Tune, obsecro?
Evtychvs
Sanam et salvam.
Charinvs
Vbi eam salvam?
Evtychvs
Ego scio.
Charinvs
Ego me mavelim.
Evtychvs
Potin ut animo sis tranquillo?
Charinvs
Quid si mi animus fluctuat?
Evtychvs
Ego istum in tranquillo quieto tuto sistam: ne time.
Charinvs
Obsecro te, loquere propere ubi sit, ubi eam videris.
quid taces? dic. enicas me miserum tua reticentia.
Evtychvs
Non longe hinc abest a nobis.
Charinvs
Quin ergo commostras, si vides?†
Evtychvs
Non video hercle nunc, sed vidi modo.
Charinvs
Quin égo videam facis?
Evtychvs
Faciam.
Charinvs
Longum istuc amantist.
Evtychvs
Etiam metuis? omnia
commonstrabo. amicior mihi nullus vivit atque is est
qui illam habet, neque est quoi magis me vélle melius aequóm siet.
Charinvs
Non curo istunc, de illa quaero.
Evtychvs
De illa ergo ego dico tibi.
sane hoc non in mentem venit dudum, ut ubi sit dicerem.
Charinvs
Dic igitur, ubi illa est?
Evtychvs
In nostris aedibus.
Charinvs
Aedis probas,
si tu vera dicis; pulchre aédificatas arbitro.
sed qui ego istúc credam? vidistin an de audito nuntias?
Evtychvs
Egomet vidi.
Charinvs
Quis eam adduxit ad vos?
Evtychvs
Vt inique rogas.
quid tua refert, qui cum istac venerit?
Charinvs
Dum istic siet.
vera dicis?
Evtychvs
Nil, Charine, te quidem quicquam pudet;
est profecto.
Charinvs
Opta ergo ob istunc nuntium quid vis tibi.
Evtychvs
Quid si optabo?
Charinvs
Deos orato ut eius faciant copiam.
Evtychvs
Derides.
Charinvs
Servata res est demum, si illam videro.
sed quin ornatum hunc reicio? heus, aliquis actutum huc foras
exite illinc, pallium mi ecferte.
Evtychvs
Em, nunc tu mihi places.
Charinvs
Optume advenis, pueré, cape chlamydem atque istic sta ilico,
ut, si haec non sint vera, inceptum hoc itiner perficere exsequar.
Evtychvs
Non mihi credis?
Charinvs
Omnia equidem credo quae dicis mihi.
sed quin intro ducis me ad eam, ut videam?
Evtychvs
Paulisper mane.
Charinvs
Quid, manebo?
Evtychvs
Tempus non est intro eundi.
Charinvs
Enicas.
Evtychvs
Non opus est, inquam, nunc intro te ire.
Charinvs
Responde mihi,
qua causa?
Evtychvs
Operae non est.
Charinvs
Cur?
Evtychvs
Quia non est illi commodum.
Charinvs
Itane? commodum illi non est, quae me amat, quam ego contra amo?
omnibus hic ludificatur me modis. ego stultior,
qui isti credam. commoratur. chlamydem sumam denuo.
Evtychvs
Mane parumper atque haec audi.
Charinvs
Cape sis, puere, hoc pallium.
Evtychvs
Mater irata est patri vehementer, quia scortum sibi
ob oculos adduxerit in aedis, dum ruri ipsa abest:
suspicatur illam amicam esse illi.
Charinvs
Sonam sustuli.
Evtychvs
Eam rem nunc exquirit intus.
Charinvs
Iam machaerast in manu.
Evtychvs
Nam si eo ted intro ducam—
Charinvs
Tollo ampullam atque hinc eo.
Evtychvs
Mane, mane, Charine.
Charinvs
Erras, me decipere haud potes.
Evtychvs
Neque edepol volo.
Charinvs
Quín tu ergo itiner exsequi meum me sinis?
Evtychvs
Non sino.
Charinvs
Egomet me moror. tu puere, abi hinc intro ocius.
iam in currum escendi, iam lora ín manus cepi meas.
Evtychvs
Sanus non es.
Charinvs
Quin, pedes, vos in curriculum conicitis
in Cyprum recta, quandoquidem pater mihi exilium parat?
Evtychvs
Stultus es, noli istuc quaeso dicere.
Charinvs
Certum exsequist,
operam ut sumam ad pervestigandum, ubi sit illaec.
Evtychvs
Quin domist.
Charinvs
Nam hic quod dixit, id mentitust.
Evtychvs
Vera dixi equidem tibi.
Charinvs
Iam Cyprum veni.
Evtychvs
Quin sequere, ut illam videas quam expetis.
Charinvs
Percontatus non inveni.
Evtychvs
Matris iam iram neglego.
Charinvs
Porro proficiscor quaesitum. nunc perveni Chalcidem;
video ibi hospitem Zacyntho, dico quid eo advenerim,
rogito quis eam vexerit, quis habeat si íbi indaudiverit.
Evtychvs
Quin tu istas omittis nugas ac mecum huc intro ambulas?
Charinvs
Hospes respondit, Zacynthi ficos fieri non malas.
Evtychvs
Nil mentitust.
Charinvs
Sed de amica se indaudivisse autumat,
hic Athenis esse.
Evtychvs
Calchas iste quidem Zacynthiust.
Charinvs
Navem conscendo, proficiscor ilico. iam sum domi,
iam redii ex exilio. salve, mi sodalis Eutyche:
ut valuisti? quid parentes mei? valent mater pater?
bene vocas, benigne dicis: cras apud te, nunc domi.
sic decet, sic fieri oportet.
Evtychvs
†Eloque ni somnias.
hic homo non sanust.
Charinvs
Medicari amicus quin properas mihi?
Evtychvs
Sequere sis.
Charinvs
Sequor.
Evtychvs
Clementer quaeso, calces deteris.
audin tu?
Charinvs
Iam dudum audivi.
Evtychvs
Pacem componi volo
meo patri cum matre: nam nunc est irata—
Charinvs
I modo.
Evtychvs
Propter istanc.
Charinvs
I modo.
Evtychvs
Ergo cura.
Charinvs
Quin tu ergo i modo.
tam propitiam reddam, quam quom propitiast Iuno Iovi.—